Murat Kaya

Salı, Aralık 27, 2005

My Name Is Fender, Leo Fender


"Fender" markası, rock müziğe azıcık da olsa bulaşmış her insanın aşina olduğu bir etikettir. "Rock müzik markalarını sayınız" başlıklı bir anketin sonuçlarında, Fender'i de arar gözleriniz. (Gözünüzün feri, gitarınızın Fender'i...)

Fender'in hikayesi 1909'a dayanır. Kaliforniya'da, Marconi'nin telsiz radyo dalgalarını kullanarak Atlantik'in ötesine S harfini iletmesinden sadece sekiz yıl sonra dünyaya gelir Leo Fender. Radyoların ve gramofonların ses çıkarmak için sihirli güce sahip makineler olarak hayranlık uyandırdığı devirdir. Bu gücün sağlayacağı imkanlarla büyüyen Leo, elektrik mühendisliğini meslek olarak seçer . Radyo ve gitar tamirciliği yaparak işe başlar. Country müzik onun için bir tutkudur. Yıllarca gitarların seslerini genişleten cihazlar üzerinde deneyler yapar. 1931'de, Güney Kaliforniya'da bir radyo, müzik ve plak dükkanı açar. Bir yandan yeni elektro gitar tasarımlarıyla deneyler yaparken, bir yandan da spor ve eğlence etkinliklerine ses sistemleri kiralayarak geçimini sağlar. Plak değiştirme mekanizmasına sahip bir pikap tasarlar. Bu icadından elde ettiği kâr ile Fuller-Kaliforniya'da elektro gitar ekipmanı üretmek üzere bir fabrika kurmaya karar verir.
1948'de, Fender'in ilk gitarı montaj bandından çıktığında, elektrikli enstrümanlar henüz daha yepyeni bir buluştur. Ve müzik dünyasını tamamen değiştirecek bir etkiye sahip olacaktır.

Fender, elektro gitarı bulan kişi değildi ama en unutulmaz elektro gitara imza atan kişi oldu. ("Pazara ilk giren kaymağını yer" anlayışını altüst edenler de var tabi.)

Gerisi James Miller'ın Çöpteki Çiçekler* kitabının 22.nci sayfasından:

"Galiba, rock tarihinin ilk şehidi Buddy Holly'nin mezar taşının, vaktiyle çaldığı masif gövdeli fütüristik Fender Stratocaster'ın şeklinde olması son derece isabetliydi. Holly'nin hayatını kaybettiği uçak kazasının vuku bulduğu 1959 yılında, Fender'in artık mükemmelleştirdiği bu gitar, rahmetlinin dünyaya armağan ettiği müziğin eşsiz bir sembolüydü."



Fender'in ürettiği gitar modellerinden birinin ismi de Esquire idi. Esquire deyince aklıma Trevenian geldi [Çağrışım, uzun hikaye.] Sanırım onu da kaybetmişiz. Yayıncısının "ardında yayınlanacak bol eser bıraktı" sözünü duydum. Teselli oldu. Yayınlasalar da hepsini okusak.

----------------------------------------------------------------------------
[Sting photo by Clayton Call - taken from http://www.fender.com/artists/artists.php?artist=sting, Leo Fender photo taken from http://jodycarver.com/book.html ]

(* Çöpteki Çiçekler -Rock and Roll'un Yükselişi 1947-1977-, James Miller, Agora Kitaplığı, Türkçeye çevirenler: Pelin Sıral - Gül Çağalı Güven - Bilge Ceren Şekerciler )